Truyện Phóng Tác

Bóng ngựa giữa trăng

Pirandello, Luigi

BÓNG NGỰA GIỮA TRĂNG
LUIGI PIRANDELLO
(Nobel 1934)
Hàn Thủy Giang dịch
 
 
Vào độ tháng Chín trên dải đồng bằng đất sét cao ráo và khô cằn kia nhô ra phía biển châu Phi một cách đầy hiểm hoạ, là một vùng quê buồn thảm nằm im lìm khô nẻ dưới mặt trời mùa hạ tàn nhẫn; dải đất ấy vẫn xù xì những gốc rạ đã ngả màu đen, nhưng cũng vẫn có thể xem thấy rải rác đó đây một ít cây quả hạnh và dăm ba gốc cây ô-liu cổ thụ. Tuy nhiên mọi chuyện đã quyết định rồi, đó là đôi uyên ương sẽ trải qua ít nhất vài ngày đầu tiên của kỳ trăng mật ở chốn này - một sự gia ơn cho chú rể.

Tiệc cưới diễn ra trong một căn phòng của tòa biệt thự hoang trống này, đối với đám khách mời, nó quả xa lạ nếu gọi đó là một dịp lễ hội. Không một ai có mặt tại đó đủ khả năng vượt qua được cảm giác bối rối, hay đúng hơn vượt qua được cơn mất tinh thần loang ra từ dáng vẻ bề ngoài của chú rể, vượt qua được sự chịu đựng một gã thanh niên bị thịt thế kia, anh ta vừa tròn hai mươi tuổi, mặt đỏ tía, đôi mắt đen nhỏ quắc lên, sáng dị thường như một kẻ điên. Đám người đến sau không còn nghe thấy những gì đang được nói quanh anh ta nữa; anh ta không ăn, không uống mà sắc mặt cứ mỗi lúc lại đỏ lựng, đỏ tía thêm lên.

Mọi người đều biết rằng anh ta đã yêu điên cuồng cô gái lúc này đang ngồi bên cạnh ở vị trí cô dâu, rằng anh ta đã thực hiện những việc hoàn toàn điên rồ vì cô, thậm chí đến mức còn thử tự sát nữa. Anh ta giầu có kẻ thừa kế duy nhất gia tài nhà Bernadi, trong lúc đó cô gái trước hết chỉ là con gái của viên đại tá bộ binh - kẻ tới đây vào năm ngoái cùng với trung đoàn từ Sicily
. Mặc dù thế, viên đại tá - kẻ đã nhận lãnh nhiệm vụ chống lại dân trên đảo, đã miễn cưỡng ưng thuận cuộc hôn nhân này, lý do là ông ta không hề muốn bỏ con gái mình lại giữa đám người chỉ hơn bọn man rợ tí chút.

Cơn mất tinh thần mà vẻ bề ngoài và hành động của chú rể gây ra trong đám khách khứa càng tăng lên khi những người đến sau đi tới chỗ đối lập anh ta với cô dâu cực kỳ trẻ trung. Cô nàng thực sự chỉ là một đứa bé, trẻ trung, hoạt bát và tách biệt; dường như cô luôn luôn tống khứ đi mọi ý nghĩ không dễ chịu qua một vẻ sôi nổi mà ngay lập tức nó khiến cô trở nên quyến rũ, chân thật, láu cá tinh nghịch. Láu cá giống một cô bé tinh nghịch như con trai, chưa hề biết một chút gì về thế giới này. Cô bé nửa mồ côi, lớn lên thiếu vắng sự quan tâm săn sóc của người mẹ, và quả thật rõ ràng cô bước vào đời sống gia đình mà chưa kịp chuẩn bị gì cả. Mọi người mỉm cười, nhưng họ cảm thấy một cơn lạnh lẽo về cuối bữa tiệc khi cô quay sang chú rể kêu lên:

- Vì lòng tốt Nino, sao anh lại đong đưa cặp mắt nhỏ xíu kia như thế? Hãy để em...Không chúng bốc lửa! Sao đôi tay anh lại nóng rực như thế? Bố ơi, xem tay anh ta nóng chưa này. Bố có cho rằng anh ấy bị sốt không?

Viên đại tá bồn chồn như ngồi phải gai, làm cái ông ta có thể làm để đuổi nhanh đám khách nhà quê đi. Ông ta muốn đặt một dấu chấm hết cho cái khung cảnh đã gây cho mình ấn tượng khiếm nhã và thô lậu. Tất cả bọn họ chen chúc trên nửa tá xe ngựa. Chiếc xe viên đại tá cầm cương từ từ lăn bánh xuống đường, đi tụt lại phía sau một chút vì cô dâu chú rể mỗi người một bên thành xe bịn rịn chia tay cha mẹ, họ muốn đi bộ tiễn một đoạn ngắn xuống chỗ con lộ bắt đầu dẫn sang cái thành phố tít đằng xa. Khi tới chỗ đó, viên đại tá cúi xuống hôn lên trán con gái; ông ta ho khan và lầm bầm: ''Tạm biệt Nino''.

- Tạm biệt Ida - mẹ chú rể mỉm cười; và rồi chiếc xe ngựa chạy rầm rầm để bắt kịp những chiếc kia.

Đôi trẻ đứng lại đó nhìn theo một lát. Nhưng thực sự chỉ có Ida là dõi theo, vì Nino chẳng nhìn gì hết, chẳng ý thức được điều gì, đôi mắt anh ta gắn chặt vào cô dâu khi cô đứng đó, cuối cùng cũng chỉ còn mình cô với anh, của anh, tất cả là của anh. Nhưng cái gì vậy? Cô đang khóc à?

- Bố ơi. Ida gọi và vẫy chiếc khăn tay từ biệt.- Con ở đây, bố có thấy không? Cả anh ấy nữa.

- Thôi Ida, Ida yêu quý. Lắp bắp, gần như thổn thức và run lên bần bật, Nino cố ghì chặt cô.

- Thôi, xin để em yên.

- Anh chỉ muốn lau nước mắt cho em.

- Cảm ơn anh. Em sẽ tự lau.

Nino đứng đó vụng về. Khi anh ta nhìn cô, khuôn mặt anh ta nom thực đáng thương, cái mồm nửa há ra. Ida lau khô mắt.

- Có chuyện gì thế? Cô hỏi anh ta.- Khắp người anh đang run lên. Thôi, thôi Nino, vì trời cao thôi đừng đứng đực ra như thế! Anh làm em cười chết mất. Nếu em mà cười, anh biết đấy, em sẽ không ngừng lại được! Đợi chút, em sẽ làm anh tỉnh lại.

Cô đặt đôi bàn tay lên thái dương anh ta, thổi vào mắt anh ta. Khi những ngón tay chạm vào, khi hơi thở bay ra từ đôi môi kia, anh ta thấy đôi chân bên dưới khuỵu xuống; anh ta sắp sửa ngã quỵ, thì chính cô lại xốc anh dậy và bật cười to:

- Nằm trên đường cái ư? Anh có điên không? Nào chúng ta đi! Hãy nhìn quả đồi nhỏ đằng kia xem! Chúng ta có thể vẫn thấy đoàn xe ngựa. Chúng ta lên đó xem đi.

Và cô dùng một cánh tay lôi anh ta đi xềnh xệch.

Từ tất cả những khúc quanh ở vùng quê, nơi cỏ dại mọc dày đặc, nơi rất nhiều loài thực vật được cánh tay thời gian gieo rắc nằm khô héo, từ những chỗ đó bốc vào bầu không khí nóng bồng bềnh một thứ gì đó tựa như cơn hạn hán lâu ngày, đẫm đặc, nó hòa trộn cùng nóng nực, mùi nằng nặng của phân bón đang lên men nằm thành những đống nhỏ trên các cánh đồng để hoang, với hương thơm đậm đà của cây ngải đắng, cây bạc hà dại. Về cơn hạn hán đẫm đặc kia, về sự nóng nực cùng mùi phân bón nằng nặng kia, mùi hương thơm ngát này chỉ mình anh ta ý thức được. Còn cô gái lúc chạy chỉ nghe thấy tiếng chim chiền chiện núi từ phía sau những bờ rào rậm rạp, từ giữa những búi rạ cháy nắng xù xì màu vàng hướng về mặt trời hót ngân nga mới vui vẻ làm sao; cô cũng có thể nghe thấy giữa sự im lặng uy nghi kia những tiếng gáy tiên tri của đàn gà trống vẳng lại từ những khoảnh sân nuôi gà vịt quanh nhà kho phía xa xa; và cô cảm thấy cứ chốc chốc bản thân cô lại được bao bọc bởi một hơi thở mát rượi, sắc lẻm thổi từ vùng biển phía bên cạnh, hơi thở ấy khuấy động vài chiếc lá mỏi mệt, úa vàng còn sót lại trên những cây quả hạnh, trên đám lá ô-liu màu xám tro sắc nhọn mọc xúm xít vào nhau.

Họ lên đến đỉnh đồi cũng không mất bao thời gian, nhưng vì cuộc chạy vừa rồi anh ta kiệt sức đến mức không đứng được nữa; anh muốn ngồi xuống và gắng kéo cô gái cùng ngồi xuống chỗ đó, bên cạnh để anh có thể vòng tay ôm lấy thắt lưng cô. Nhưng Ida đẩy ra và bảo: ''Để em nhìn cái đã''.

Cô bắt đầu cảm thấy bồn chồn trong người, nhưng không muốn tỏ điều đó ra. Tức tối vì tính bướng bỉnh lạ lùng kỳ quặc của anh, cô không thể và sẽ không đứng yên nữa, cô muốn tiếp tục chạy thật xa; cô muốn lay anh dậy, muốn làm anh phải bối rối và cũng làm bản thân mình bối rối luôn chừng nào mà ánh ngày còn lê thê chưa tắt. Ở phía dưới, bên lối này của quả đồi, có một dải đất bằng bị tàn phá nằm duỗi dài ra mãi xa, cả một biển mênh mông toàn những gốc rạ, và giữa nơi đó người ta thảng hoặc có thể phân biệt ra những vệt tro gỗ cháy màu đen được rắc ngoằn ngòeo; lại nữa, thi thoảng ánh vàng thô mộc của rơm rạ lại bị phá vỡ bởi vài lùm cây bạch hoa hay cam thảo. Tít đằng xa kia, cứ như trên bờ bên kia của vùng biển vàng mộc mạc mênh mông này, là những mái nhà trong một thôn nhỏ được dựng lên bằng những thân cây bạch dương thẫm màu cao ngất.

Lúc này Ida bảo chồng rằng họ sẽ đi tới đó, chỗ nào cũng có đường dẫn sang cái thôn nhỏ kia mà. Đi mất bao lâu nhỉ? Chừng một giờ gì đó. bây giờ chưa quá năm giờ chiều. Ở nhà, trong cái biệt thự đó, đám gia nhân chắc chắn đang bận rộn lau chùi sạch bong mọi thứ. Họ sẽ quay về nhà trước khi đêm xuống.

Nino thử phản đối một cách yếu ớt, nhưng cô dùng đôi tay xốc anh chàng dậy, rồi lại như lắp hộ anh ta đôi chân; trong một khoảnh khắc cô theo vạt đồi chạy xuống, băng qua những gốc rạ, nhẹ nhàng và nhanh như một con nai cái non tơ. Anh ta chạy không kịp, chỉ khuôn mặt đỏ lựng thêm lên hơn bao giờ hết; và như choáng váng anh lốc xốc phía sau, hổn hển, mồ hôi đầm đìa, cố gọi cô chờ mình,đưa tay đỡ mình. Anh ta gào lên:

- Đưa tay cho anh! Ít nhất cũng đưa tay cho anh!

Bỗng nhiên cô thốt ra một tiếng kêu và dừng ngay lại. Một lũ quạ quàng quạc vừa bay lên phía trước, nằm sóng xoài trên đất là một con ngựa đã chết. Chết rồi sao? Chưa, nó chưa chết, đôi mắt nó vẫn mở. Trời ơi, đôi mắt kìa! Một đôi mắt! Một bộ xương, thế đấy. Xương sườn! Và xương hông nữa kìa!

Nino đi tới cáu kỉnh, bực dọc:

- Nào chúng ta đi đi. Về thôi, ngay lập tức!

- Nó còn sống, xem này! Ida kêu lên, rùng mình thương xót, - Hãy nâng đầu nó lên, vì trời cao, đôi mắt kìa! Nhìn xem Nino!

- Ừ ừ - Anh ta nói, hơi thở vẫn hồn hển - họ vừa mới quẳng nó ra đây. Mặc kệ nó, chúng ta đi thôi! Em không ngửi thấy gì à?

- Lũ quạ kìa! Cô rùng mình hét lên - Lũ quạ kia sẽ ăn sống nó mất phải không?

- Này Ida, vì trời cao... anh ta khẩn nài cô, hai tay đan vào nhau.

- Nino sẽ cứu nó! Cô kêu lên. Thật là còn nặng nề hơn việc cô có thể chịu đựng lúc nhìn thấy anh chàng quá đần độn, vặn vẹo ăn năn hối hận. - Hãy trả lời em đây: Cái gì sẽ đến nếu lũ quạ ăn sống nó?

- Nhưng anh thì biết gì về việc lũ quạ có ăn sống nó hay không? Chúng sẽ đợi...

- Đợi cho đến khi nó chết vì đói, vì khát phải không? Toàn bộ gương mặt cô rúm lại kinh hoàng và thương xót - Chỉ vì nó đã già à? Vì nó không thể làm việc thêm nữa à? Con vật đáng thương! Thật xấu hổ! Xấu hổ! Bọn nông dân kia không có trái tim à? Anh cũng không có một trái tim sao mà còn đứng đó như thế?

- Xin lỗi. Anh ta nói, giọng đã mất bình tĩnh - Em rất cảm thông với con vật này...

- Thế em không nên thế à?

- Nhưng em không cảm thông chút nào với anh!

- Nhưng anh có phải là một con vật đâu? Anh có đang chết vì đói, vì khát khi đứng ở đó giữa các gốc rạ đâu? Anh thấy đó... Ôi, hãy nhìn lũ quạ xem Nino, nhìn xem trên kia kìa, chúng đang lượn vòng! Ôi thực là một điều đáng sợ, đáng xấu hổ, ghê tởm làm sao! Xem kìa...Ôi con thú đáng thương...xin cố nâng nó dậy! Nào Nino, tĩnh trí lại đi, có thể nó vẫn còn đi được. Nino, tỉnh lại đi, giúp em, ra khỏi chỗ đó đi.

- Nhưng em mong anh làm cái gì? Anh ta bùng lên, giận dữ điên cuồng - Em muốn anh lôi ngược nó đi sao? Vác trên vai à? Một con ngựa thì là cái gì cơ chứ? Sao em lại nghĩ nó còn đi được? Em không thể thấy nó hấp hối rồi sao?

- Thế nếu chúng ta mang cái gì đến cho nó ăn?

- Cả uống nữa chứ?

- Ôi Nino, anh thật ác độc. Và mắt Ida rân rấn nước.

Vượt qua cơn rùng mình, cô nhẹ nhàng cúi xuống nâng niu cái đầu ngựa. Con vật cố hết sức đã cụ cựa được mấy cái đầu gối; và thậm chí trong cơn đớn đau thống khổ đang hút cạn sức lực, nó vẫn để lộ ra ở đầu và trên cổ những dấu vết của một vẻ đẹp cao quý.

Với Nino, có thể là vì máu đang dồn thình thịch trong mạch, có thể vì sự gay gắt và thái độ khinh bỉ cô gái lộ ra, hoặc có thể do mồ hôi đang túa ra thành dòng mà lúc đó bỗng dưng anh ta cảm thấy hơi thở cứ lịm dần; Anh ta choáng váng, răng va vào nhau lập cập, và ý thức được một cơn run rẩy kỳ dị lan khắp cơ thể. Theo bản năng anh ta nới cổ áo rồi đi sang phía bên kia, hai tay thõng trong túi, xụm xuống một tảng đá cách đó vài bước trong một cơn mất tinh thần tồi tệ.

Mặt trời đã lặn hẳn, từ phía đường cái xa xa thi thoảng có thể nghe được âm thanh lanh canh của những chiếc chuông ngựa.

Vì sao hàm răng anh ta lại lập cập như thế? Vì trán anh ta đang bốc lửa, máu trong mạch làm nhói đau, và có tiếng gào rú đinh tai. Dường như anh ta có thể nghe thấy vô số những tiếng chuông phía xa. Rồi tất cả cơn khắc khoải kia, nỗi ngóng đợi, sự lạnh lùng và tính đồng bóng của cô, cuộc đi bộ như chạy thi cuối cùng đó, rồi con ngựa kia nữa chứ, cái con vật đáng nguyền rủa. Ôi Chúa ơi! Có phải đó là một giấc mơ? Một cơn ác mộng trong một giấc mơ? Anh ta đang sốt sao? Hay có lẽ một cơn bạo bệnh còn tồi tệ hơn? A phải rồi! Trời tối quá, Chúa ơi, tối đen thui thế này! Và lúc đó thị giác của anh ta như bị mây che phủ. Anh không thể nói, không thể khóc. Anh gắng gọi "Ida, Ida!", nhưng không thể đưa nổi một từ nào rời khỏi cái cổ họng khô cháy. Ida đang ở đâu? Cô đang làm gì?

Cô đã bỏ đi xuống cái thôn nhỏ đằng xa tìm cách cứu con ngựa; cô không hề dừng bước để nghĩ rằng, những người nông dân đã mang bỏ chết con vật ở đó.

Anh ta vẫn ngồi ở đó, một mình trên một tảng đá, làm vật tế cho những cơn rùng mình đang mỗi lúc một mạnh thêm lên; và khi ngồi tại đó, thu lu như một con cú khổng lồ đậu trên cành, bỗng dưng anh thấy một cảnh tượng, a vâng - anh có thể thấy nó đủ rõ ràng, một cảnh tượng tồi tệ kinh hoàng, giống như quang cảnh từ một thế giới khác. Mặt trăng kia! Một vầng trăng khổng lồ đang từ từ trồi lên từ phía sau cái vùng biển nhấp nhô những gốc rạ. Cái hình đen kịt nổi bật trên nền cái đĩa đồng khổng lồ, và mờ mịt, đó là cái đầu ương bướng của con ngựa vẫn đang vươn theo cái cổ dài ngoẵng chờ đợi, có lẽ nó đã và đang luôn luôn chờ đợi như thế, như một vết khắc bằng axit đen thẫm lên trên cái đĩa đồng kia, trong lúc đó từ rất xa phía trời cao vẳng lại tiếng quàng quạc của bầy quạ đang lượn vòng.

Khi Ida cáu kỉnh, thất vọng dò dẫm quay lại khoảng đất bằng gọi to "Nino, Nino!", thì vầng trăng đã lên cao; con ngựa đã gục xuống như chết; còn Nino, Nino ở đâu? Ôi, anh ấy ở kia, anh ấy cũng đang gục trên mặt đất.

Anh ấy ngủ ở đó à?

Cô chạy tới bên và thấy trong cổ họng anh ta đang nấc lên hấp hối. Khuôn mặt anh úp trên đất, gần như đã đen sì, còn đôi mắt cũng gần như đã khép lại, nó sưng phồng lên và đỏ ngầu.

Ôi lạy Chúa!

Cô chờ đợi chính mình như đang ở trong một cơn ngất xỉu. Cô xòe đôi bàn tay đang nắm một nhúm hạt đậu khô lấy từ cái thôn đằng kia định đem đến cho ngựa ăn. Cô nhìn vầng trăng, nhìn con ngựa, rồi lại nhìn đến người đàn ông đang nằm rũ trên mặt đất như đã chết. Cô thấy mình như lả đi, như bị tấn công dồn dập bởi một nỗi hoài nghi bất ngờ rằng, mọi thứ đang thấy đều không có thực. Quá kinh hoàng, cô lao về phía tòa biệt thự thét gọi cha mình, gọi để cha đến và đưa cô đi thật xa. Ôi Chúa ơi! Đi xa khỏi người đàn ông với cơn nấc hấp hối trong cổ họng, cơn hấp hối kia ẩn một ý nghĩa mà cô không tài nào hiểu nổi! Đi xa khỏi miền đất bên dưới vầng trăng điên kia, đi xa khỏi khoảng không gian phía dưới lũ quạ đang kêu quàng quạc ngang trời nọ, đi thật xa, thật xa, thật xa...


Số Lần Chấm:  
3

(để chấm điễm, xin bấm vào số sao)

Số lần đọc: 1,966
Nguồn: Diễn đàn PRĐT
Đăng bởi: PhuDung (10/10/2008)
Người gửi: Lòng Như Gió
Người sửa: CV;